شاعران کِبِک

شاعران کِبِک

نویسنده: پی یر دو بوادفر مترجم: سیمین بهبهانی کبک وجود ندارد.(۱) کبک جز رنج، جز بیماری… یا جز ژاژ چیز دیگری نیست، این مطلب را ژاک برول در سال ۱۹۵۵ نوشت. با این همه، کبک شاعران بزرگی داشته است که جز نداشتن مخاطبان جهانی، نقصی دیگر نداشته اند. زیرا در شعر کانادایی فرانسوی زبان، کارهایی یافت می شود که در شمار دقیق ترین شعر های جهان است، اگر چه شکل عرضه ی آن ها گاه خشن و ناشیانه است(آلن بوسکه).این شعر پرواز خود را با نو...

ادامه مطلب

اِ…اِ…اِ… ببخشید

اِ…اِ…اِ… ببخشید

طنز از : الف. شبنم منبع:راسخون صبح دیر از خواب بیدار شدم. و از سرویس اداره جا مانده بودم خیلی دیرم شده بود. با سرعت از خانه بیرون آمده و پا به کوچه گذاشتم. شاید شما هم متوجه بوده اید که همه ی اتفاقات شوم در ایام تنگدستی و دور از انتظار رخ می دهد. و این، از آن روزها بود!… با قدم های سریع در دل کوچه به سوی خیابان می رفتم. تا یک تاکسی پیدا کنم و خود را به اداره رسانم. ناگاه… خدا برای دشمنتان هم نخواهد&#...

ادامه مطلب

انواع رئالیسم

انواع رئالیسم

نویسنده: دکتر منصور ثروت رئالیسم با امری ملموس و بیرون از ذهن سر و کار دارد. اما در کنار همین امر ملموس بیرون از ذهن، می توان با برداشتهای متفاوت، مدعی حقیقت گرایی یا واقع نویسی هم شد. اینکه بسیاری از نویسندگان در انتقاد از شرایط موجود قلم می زنند و بسیاری از چهره ها و ماهیتها را برملا می سازند، بی آنکه روابط علت و معلولی آن نابسامانیها را دانسته و یا کشف کرده باشند، بهرحال در حوزه ی رئالیسم است تا مکاتب دیگر. از س...

ادامه مطلب

شیوه‌ی روایت در قصّه‌ی تهران

شیوه‌ی روایت در قصّه‌ی تهران

نویسنده: محسن حبیبی “سبک به رسم و طرز بیان اشاره دارد، تدبیر و تمهیدی است که نویسنده در نوشتن به کار می‌گیرد، بدین معنی که انتخاب واژگان، ساختمان دستوری، زبان مجازی، تجانس حروف و دیگر الگوهای صوتی در ایجاد سبک دخیل هستند. سبک آرامش کلمات است به طریقی که فوراً فردیت نویسنده و فکر و نیت او را بیان کند.” (میرصادقی، ۱۳۸۵). سبک روایت قصه از مهم‌ترین وجوه تمایز آن روابط از دیگر روایت‌&zwn...

ادامه مطلب

ادبیات تطبیقی

ادبیات تطبیقی

نویسنده: طهمورث ساجدی از ابتدای قرن نوزدهم ادبیات تطبیقی و نیز نوع مطالب و موضوعاتی که در زمینه‌ی تاریخ ادبی و تطبیق می شد، به کرات مورد بحث‌وجدل قرار گرفت و کم‌کم روی به تحول و تکامل نهاد.(۱) در اواخر این قرن و نیز در اوایل قرن بیستم این مهم با گشایش رسمی دروس ادبیات‌تطبیقی در دانشگاه‌ها و به ویژه با ارائه‌ی رسالات ارزشمندی، چهره‌ی کاملاً پویا و سازنده‌ای از خود نشان داد. در...

ادامه مطلب

گروتسک در نگاه میخائیل باختین

گروتسک در نگاه میخائیل باختین

    نویسنده: جیمز لوتر آدامز، ویلسون یتس برگردان: آتوسا راستی   فیلسوف روس تبار قرن بیستم میخاییل باختین (۱۹۷۵-۱۸۹۵) به فردی قدرتمند در نقد آثار ادبی معاصر و یک نظریه پرداز عمده در مقوله‌ی گروتسک تبدیل شد. برای درک دیدگاه او نسبت به گروتسک، بسیار مهم است تا برخی ابعاد مهم تئوری ادبیات او را بدانیم، و به خصوص جایگاه زبان و صحبت کردن در افکار او را بشناسیم. باختین معتقد است ادبیات بصیرتی منحصر به فرد را به واس...

ادامه مطلب

پیر بوردیو و نقد ادبی

پیر بوردیو و نقد ادبی

نویسندگان: حسین پیرنجم الدین (۱)، شیما شهبازی (۲) چکیده پیر بوردیو، فیلسوف و جامعه شناس مشهور، از برجسته ترین و تأثیرگذارترین اندیشمندان معاصر غرب است. روش جامعه شناختی بوردیو در تحلیل تولیدات فرهنگی بر ادبیات، به عنوان یکی از مهمترین عرصه های تولید فرهنگی، تأکید می کند. مفاهیمی چون سرمایه ی فرهنگی(۳) و سرمایه ی نمادین(۴) به درک بهتر وجوه گوناگون و پیچیدگی های فرهنگ، طبقه ی اجتماعی و قدرت بسیار کمک می کنن...

ادامه مطلب

هرچه می‌گویم نر است می‌گوید بدوش

هرچه می‌گویم نر است می‌گوید بدوش

نویسنده: الهه رشمه مورد استفاده: به کسی گفته می‌شود که اصرار زیاد به کار غیرممکن دارد. در دوره‌ای که نادر افشار پادشاه ایران بود، حکایت‌های جالبی نقل شده است. نادرشاه مرد جنگ بود و بیشتر عمر خود را صرف لشکرکشی‌های مختلف کرد و تا توانست تمام ایران را تحت فرمان خود درآورد و حتی به کشورهای همسایه‌ی خود نیز لشکرکشی کرد و آنها را هم تحت اطاعت خود درآورد. از جمله هند که آن موقع کشوری بزرگ...

ادامه مطلب

چهره های برجسته ادبیات سیاسی مشروطه

چهره های برجسته ادبیات سیاسی مشروطه

نویسنده: علی اکبر امینی دردا که دوای درد پنهانی ما *** افسوس که چاره پریشانی ما در عهده جمعی است که پنداشته اند *** آبادی خویش را به ویرانی ما (صافی اصفهانی، ۱۲۱۳قمری) اگر کسی بخواهد برای ادبیات انقلابی و وطنی تاریخی بنگارد، باید از زمان سرودن این رباعی آغاز کند. (۱) آسمان ادبیات معترض دوران قاجاری چندین ستاره داشت، از آن میان تنها به چند نفر که بر گفتمان ادبیات سیاسی دوران مظفری تأثیر بیشتری نهادند،...

ادامه مطلب

قصه‌های هزار و یک شب

قصه‌های هزار و یک شب

نویسنده: دکتر هومن ناظمیان ۱٫ قصه انتقام بچه شیر طاووس و همسرش از ترس درندگان به جزیره‌ای در وسط دریا پناه می‌برند. در آنجا مرغابی وحشت‌زده از خوابی که دیده به آن دو پناهنده می‌شود و آن دو را از ستم و نیرنگ انسان‌ها برحذر می‌دارد. او نیز قبلاً در ملاقاتی که با بچه شیر داشته، ‌همان خواب و اندرز را از زبان او می‌شنود که پدرش نیز او را از انسان برحذر داشته. مرغابی از او می&zwn...

ادامه مطلب

یاد حماسه

یاد حماسه

نویسنده: میترا پیشوازاده (۱) با توجه به تقارن زمان همایش با ایام حماسه ى عاشورا، دو اثر از هنرمند معاصر ایران، خانم منصوره حسینى (بنیانگذار خط در نقاشى) براى گفتمان نشانه اى انتخاب گردیده که هر دو اثر یاد حماسه نام دارد. تابلو اول در تاریخ ۱۳۴۹ و تابلو دوم در سال ۱۳۵۲ تصویر شده است. نگارش این مقاله بر اساس این هدف صورت گرفته که آیا میان اثر و عنوان آن مناسبتى وجود دارد؟ و آیا این دو اثر با عنوان یاد حماسه یک د...

ادامه مطلب

گم شدن عکاسی

گم شدن عکاسی

  نویسنده: استیو ادواردز برگردان: مهران مهاجر   وقتی می‌گوییم «عکس کجاست؟» یعنی عکاسی را گم کرده‌ایم یا اینکه عکاسی به نوعی گم شده است؛ یعنی یا عکاسی خودش راهش را گم کرده است یا این که ما آن را جایی که باید باشد پیدا نمی‌کنیم؛ یعنی حواسمان نبوده و عکاسی را یک جایی جاگذاشته‌ایم و رفته لا به لای بقیه‌ی اشیای مجهول‌المالکی که در دفتر اشیای گمشده‌ی حوزه‌ی فرهنگ تلنبار شده‌اند. اولیویه ریشون در سال ۱۸۶۵ عکاسی به ...

ادامه مطلب

فیلارمونیک

فیلارمونیک

نویسنده: حسن زندباف فیلارمونیک (Phiharmonik) یونانی و به معنی علاقه مندان سیستم هماهنگی، هارمونی است. این کلمه از قرن ۱۹ مورد استفاده قرار گرفت و با ابعاد بسیار زیاد گسترش یافت. در سال ۱۸۰۲ یک سالن فیلارمونیک در مسکو تأسیس شد و در سال ۱۸۱۳ در لندن، ۱۸۲۲ در لیسبون و حتی شهرهای دیگر، فیلارمونی بر این اساس شکل گرفت: موسیقی دستوری دربار به جامعه راه پیدا کرد و شکل عمومی به خود گرفت. در سال ۱۸۴۲ گروهی از نوازندگان ارکست...

ادامه مطلب

تریفوریوم و گالری اضطراری

تریفوریوم و گالری اضطراری

  نویسنده: اگوست شوازی مترجم: دکتر لطیف ابوالقاسمی   دیوار تکیه گاهی پنجره‌ها، تنها زینتگاه ساختمان محسوب نمی‌شود. تا اواسط قرن سیزدهم، شبستان جنبی به وسیله‌ی شیروانی شیب داری پوشش می‌یافت که این شیب، مستلزم یک دیوار تکیه گاهی بود. به منظور پوشانیدن همین دیوار بود که وجود راهروی مدور میان کمان‌های شبستان بزرگ و نقطه شروع پنجره‌های مرتفع- راهرویی که به نام تریفوریوم خوانده می‌شود- به ذهن راه یافت. ...

ادامه مطلب

آشنایی با هنر سفالگری

آشنایی با هنر سفالگری

نویسنده: پریسا سید اخلاقی صنایع دستی ایران سفالگری: ساختن ظروف با گل است و به ظرف ساخته شده از این طریق سفال می گویند. از مشهورترین سفالینه ها می توان به کوزه و پیاله سفالین اشاره کرد. قبل از رواج شیشه، سفالینه ها رایج ترین مظروفات بشر بودند. مرغوب ترین خاک در صنعت سفالگری خاک رس است که به دلیل وجود مقادیر بالای آهن در آن، به رنگ سرخ است. سفالگری از نخستین صنایع بشر است. خاستگاه آن گرچه به درستی آشکار نیست ولی...

ادامه مطلب

ناامیدی در وجود هنرمند راهی ندارد

ناامیدی در وجود هنرمند راهی ندارد

ناامیدی در وجود هنرمند راهی ندارد گفت و گو با حسین محی الدین نقاش و خطاط مطرح حسین محی الدین تجسم درست، خواستن، توانستن است می باشد. او در اوج جوانی و به قول خودش با یک جفت کفش و یک دست لباس از شهرستان راهی تهران شد تا فعالیت های هنری خود را آغاز کند. او در حال حاضر و پس از سالها حضور در عرصه هنر به یکی از هنرمندان مطرح در عرصه خط و نقاشی بدل شده است. روزهای پایانی اسفند ماه در منزل باصفایش با او گپی زدیم که از نظرتان م...

ادامه مطلب

مارکسیسم ساختارگرای ماشری

مارکسیسم ساختارگرای ماشری

نویسنده: استوارت سیم برگردان: علی رامین زیباشناسی ادبی، در نگر ماشری، در خط مقدم پیکار طبقاتی خواهد بود. متن‌های داستانی چنان چه به طور انتقادی خوانده شوند، تضادهای درونی آن نظام ایدئولوژیک را آشکار خواهند ساخت که در قالب آن نوشته می‌شوند؛ تضادهایی که یک ایدئولوژی عرفاً در پی استتارشان است. ضعف اساسی ایدئولوژی در این است که هرگز نمی‌تواند خود محدودیت‌های واقعی خودش را بازشناسد. در بهترین حالت، صرفا...

ادامه مطلب

تئاتر حماسی برتولت برشت

تئاتر حماسی برتولت برشت

نویسنده، استوارت سیم برگردان: علی رامین چنان نیست که همه‌ی نظریه‌پردازان زیباشناسی مارکسیستی خط سیر رئالیسم معطوف به ارزش را دنبال کرده باشند، بلکه سنت متضادی را می‌توان بازشناخت که برتولت برشت، والتر بنیامین، مکتب فرانکفورت، و جنبش مارکسیسم ساختارگرا در فرانسه بانیان اصلی‌اش بوده‌اند؛ بر همه‌ی آن‌ها در ادامه‌ی این جستار نظر خواهیم افکند. در میان این گروه از متفکران، حس شکاکیت شدیدی ...

ادامه مطلب

آدورنو و مدرنیسم در موسیقی

آدورنو و مدرنیسم در موسیقی

نویسنده: استوارت سیم برگردان: علی رامین مدرنیسم در وجه کلی‌اش گویی برای نظریه‌پردازان مارکسست مسئله‌آفرین است و مدرنیسم در موسیقی استثنایی بر این قاعده‌ی کلی نیست. درگیر شدن‌های شوستاکویچ با مدرنیسم در دهه‌ی ۱۹۳۰، همچو در اپرایش با عنوان لیدی مکبث از متسنک (۱)، بود که وی را در برخورد مستقیم با حزب کمونیست قرار داد و او را وادار ساخت که از آن پس رویکردی بسیار محافظه کارانه‌تر به آهنگساز...

ادامه مطلب

میرزا اسحاق شمس المعالی انجمن نی ریزی

میرزا اسحاق شمس المعالی انجمن نی ریزی

نویسنده: دکتر حسنعلی پیشاهنگ تبارشناسی و شجره نامه ی میرزا اسحاق شمس المعالی پسر مولانا میرزا احمد نی ریزی پسر شمس الدین محمد هنر نزد ایرانیان است و بس ( فردوسی ) ایرانیان از دیرباز در رشته های گوناگون هنری، سرآمد روزگار خود بوده اند. یکی از شاخص ترین این هنرها، خوش نویسی و خطاطی است. نخستین خط ایرانیان، خط میخی بوده که از روزگاران با شکوه گذشته ( مادها و هخامنشیان ) بر جای مانده است؛ از جمله بر آرام...

ادامه مطلب

هنر و کاغذ

هنر و کاغذ

نویسنده: ایرج افشار هنرمندان ایرانی با روش‌هایی چند می‌کوشیده‌اند کاغذ را زیباتر و دلپسندتر بسازند و از آن جمله است: ۱٫ رنگ کردن کاغذ در این‌باره در برگ پنجم سخن گفته شده است. همچنین در اینباره به بیانالصناعات نگاه شود (۱). در آن اصطلاح گونه‌دان آمده است. از متخصصان مشهور در این فن سیمی نیشابوری (۲) بود که دولتشاه سمرقندی درباره‌ی او نوشته است: رنگآمیزی کاغذ و سیاهی س...

ادامه مطلب